Fenactil

Właściwość	Wartość
Dostępność	na receptę
Wskazania	zaburzenia psychiczne, stany lękowe, schizofrenia dziecięca i autyzm, nudności i wymioty, czkawka
Postać	krople doustne, roztwór
Dawka	40 mg/g
Substancja czynna	chloropromazyna

 

Fenactil – co to za lek, jak działa, w jakim celu się go stosuje?

Zgodnie z klasyfikacją medyczną preparat Fenactil należy do leków zwanych neuroleptykami i zawiera w swoim składzie pochodną feniotiazyny. Ma postać kropli doustnych i zawiera substancję czynną chloropromazyny chlorowodorek. Ze względu na skład, działanie i przeznaczenie lek Fenactil dostępny jest tylko na receptę po wcześniejszej konsultacji medycznej. 

Substancja czynna po dostaniu się do organizmu wykazuje działanie: przeciwpsychotyczne, przeciwwymiotne, uspokajające oraz umiarkowane hipotensyjne. W efekcie łagodzi objawy wielu dolegliwości. 

 

Preparat Fenactil przeznaczony jest dla osób dorosłych, młodzieży i dzieci od 1. roku życia w zależności od wskazania do jego przyjmowania. Wskazania medyczne do stosowania leku Fenactil to:

• leczenie zaburzeń psychicznych, w tym: schizofrenii i psychoz innego typu (np. paranoidalnych), stanów maniakalnych i stanów hipomaniakalnych;
• leczenie schizofrenii dziecięcej i autyzmu;
• krótkotrwałe leczenie wspomagające stanów lękowych, gwałtownych lub niebezpiecznych zachowań impulsywnych oraz pobudzenia psychoruchowego;
• leczenie czkawki opornej na inne metody leczenia;
• leczenie nudności i wymiotów, gdy inne leki są niedostępne lub nieskuteczne.

Ile kosztuje Fenactil?

Obecnie lek Fenactil dostępny jest w jednym wariancie opakowania, które zawiera 10 g roztworu w postaci kropli doustnych. Przy pełnej odpłatności uśredniona cena preparatu w aptece to:

• Fenactil (krople doustne, roztwór, 40 mg/g, 10 g) - 12,00 PLN.

Czy lek Fenactil jest refundowany?

Zgodnie z obowiązującymi przepisami lek Fenactil nie podlega refundacji na żadnym poziomie niezależnie od wskazania medycznego i wieku pacjenta. Oznacza to, że należy pokryć całkowity koszt jego zakupu w aptece.

Fenactil – czy istnieją zamienniki?

Lek Fenactil nie ma swoich zamienników. Jeżeli pacjent nie może go przyjmować, to lekarz powinien zalecić inną terapię.

Fenactil – jak dawkować?

Stosowanie i dawkowanie leku Fenactil ustalane jest indywidualnie. W razie wątpliwości należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty. Preparat przeznaczony jest tylko do stosowania doustnego i tylko w dawce wskazanej przez lekarza. Poniżej standardowe dawkowanie w zależności od wskazania medycznego i wieku pacjenta.

 

Leczenie schizofrenii, innych psychoz, stanów maniakalnych, stanów lękowych, pobudzenia psychoruchowego i zachowań impulsywnych u osób dorosłych:

• dawka początkowa to 25 mg 3 razy na dobę lub 75 mg wieczorem;
• dawkę zwiększa się o 25 mg, aż uzyska się skuteczną dawkę podtrzymującą;
• dawka podtrzymująca wynosi zazwyczaj od 75 mg do 300 mg, choć zdarza się, że trzeba podać nawet 1 g na dobę;
• u pacjentów osłabionych oraz w podeszłym wieku podaje się od ⅓ do ½ zwykłej dawki dla dorosłych, po czym stopniowo się ją zwiększa.

 

Leczenie schizofrenii, innych psychoz, stanów maniakalnych, stanów lękowych, schizofrenii dziecięcej i autyzmu, pobudzenia psychoruchowego i zachowań impulsywnych u dzieci w wieku od 6 do 12 lat:

• dawka początkowa wynosi od ⅓ do ½ dawki dla osób dorosłych;
• maksymalna zalecana dawka to 75 mg na dobę.

 

Leczenie schizofrenii, innych psychoz, stanów maniakalnych, stanów lękowych, schizofrenii dziecięcej i autyzmu, pobudzenia psychoruchowego i zachowań impulsywnych u dzieci w wieku od 1 roku do 6 lat:

• dawka to 0,5 mg na kg masy ciała co 4-6 godzin;
• maksymalna zalecana dawka to 40 mg na dobę.

 

Leczenie nudności i wymiotów:

• osoby dorosłe: 10 mg do 25 mg co 4 do 6 godzin;
• dzieci w wieku od 6 do 12 lat: 0,5 mg na kg masy ciała co 4 do 6 godzin, maksymalna dawka dobowa to 75 mg;
• dzieci w wieku od 1 do 6 lat: 0,5 mg na kg masy ciała co 4 do 6 godzin, maksymalna dawka dobowa to 40 mg;
• pacjenci osłabieni lub w podeszłym weku: od ⅓ do ½ zwykłej dawki dla dorosłych, a leczenie odbywa się pod ścisłą kontrolą lekarza.

 

Leczenie czkawki u osób dorosłych:

• zalecana dawka to 25 mg do 50 mg 3 lub 4 razy na dobę.

 

Nie wolno stosować większej niż zalecana dawki leku Fenactil. Nie wpływa to na poprawę skuteczności leczenia i może powodować działania niepożądane związane z przedawkowaniem substancji czynnej, w tym: utratę świadomości, senność, obniżenie ciśnienia krwi, zmiany w zapisie EKG, arytmię komorową, tachykardię, hipotermię czy mimowolne ruchy twarzy i języka. W takiej sytuacji należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.

Fenactil – stosowanie leku w ciąży i okresie karmienia piersią

Nie zaleca się stosowania leku Fenactil u kobiet w ciąży, podejrzewających ciążę lub planujących dziecko. Lekarz może podjąć taką decyzję, jednak tylko w przypadku, gdy korzyści z tym związane znacznie przewyższają potencjalne zagrożenie dla płodu. Preparat ten może powodować takie działania niepożądane ze strony płodu jak: paradoksalna nadpobudliwość, apatia i mniejsza ilość punktów w skali Apgar.

 

Substancja czynna leku Fenactil może przenikać do mleka matki. W związku z tym nie podaje się go u kobiet w okresie karmienia piersią. Jeżeli leczenie jest konieczne, to należy przerwać karmienie ze względów bezpieczeństwa. Może to powodować działania niepożądane ze strony dziecka. 

Fenactil – działania niepożądane

U pacjentów stosujących lek Fenactil mogą występować skutki uboczne. Nie dotyczy to każdego przypadku. Rodzaj i nasilenie działań niepożądanych zależą od indywidualnych predyspozycji organizmu i stanu zdrowia pacjenta. 

 

W przypadku ciężkich objawów trzeba natychmiast skontaktować się z lekarzem. Należą do nich:

• wstrząs anafilaktyczny (wysypka na skórze, obrzęki twarzy, ust lub gardła, świszczący oddech, trudności w oddychaniu, znacznie obniżone ciśnienie krwi, duszność, zatrzymanie akcji serca, poty, utrata przytomności, a nawet śmierć);
• toczeń rumieniowaty układowy (przewlekła choroba spowodowana zaburzeniami układu odpornościowego);
• pokrzywka (jasnoróżowe, swędzące bąble na skórze);
• skurcz oskrzeli (świszczący oddech, duszność);
• obrzęk naczynioruchowy (nagły obrzęk twarzy, kończyn lub stawów bez świądu i bólu);
• złośliwy zespół neuroleptyczny (gorączka, poty, niestabilność ciśnienia, sztywność mięśni, zaburzenia świadomości);
• przejściowa żółtaczka (żółte zabarwienie skóry i białkówki oka).

 

Ponadto w trakcie leczenia odnotowywano takie działania niepożądane jak m.in.:

• dyskinezy (nieskoordynowane i niezależne od woli ruchy kończyn lub całego ciała);
• dyskinezy późne;
• ostre dystonie (mimowolne skurcze mięśni ze skręcaniem lub nieprawidłowym ułożeniem kończyn);
• akatyzja (niepokój ruchowy ze zmianami pozycji ciała);
• pobudzenie;
• bezsenność;
• parkinsonizm;
• zmiany oczne, w tym metaliczne szaro-fiołkowo-różowe przebarwienia odsłoniętej skóry;
• agranulocytoza (zmniejszenie liczby granulocytów);
• leukopenia (zmniejszenie liczby leukocytów);
• hiperprolaktynemia (zwiększone stężenie prolaktyny we krwi);
• ginekomastia u mężczyzn;
• mlekotok (wyciek mleka z piersi);
• niedociśnienie;
• niedociśnienie ortostatyczne;
• uczucie zatkania nosa;
• suchość błony śluzowej jamy ustnej;
• depresja oddechowa;
• priapizm (bolesny wzwód prącia);
• alergia kontaktowa;
• nadwrażliwość skóry na światło słoneczne i promieniowanie UV;
• migotanie komór;
• częstoskurcz komorowy;
• blok przedsionkowo-komorowy;
• arytmie przedsionkowe.

 

Wszystkie skutki uboczne wraz z częstotliwością ich występowania wymieniono w ulotce dołączonej do opakowania. Wszelkie objawy niepożądane należy zgłaszać lekarzowi prowadzącemu.

Jakie są przeciwskazania do stosowania leku Fenactil?

Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Fenactil należy skonsultować się z lekarzem oraz dokładnie zapoznać z ulotką dołączoną do opakowania. 

 

Przeciwwskazania do stosowania tego preparatu to:

• uczulenie na chloropromazyny chlorowodorek lub jakikolwiek inny składnik leku;
• nadwrażliwość na fenotiazynę (stosowana w leczeniu zaburzeń psychicznych);
• niewydolność serca;
• niedoczynność tarczycy;
• padaczka;
• choroba Parkinsona;
• zahamowanie czynności szpiku kostnego;
• niewydolność nerek;
• niewydolność wątroby;
• nużliwość mięśni (myasthenia gravis);
• guz chromochłonny nadnerczy;
• przerost gruczołu krokowego;
• agranulocytoza (znaczne zmniejszenie liczby granulocytów);
• jaskra wąskiego kąta przesączania. 

 

Jeżeli występuje jakiekolwiek przeciwwskazanie z tej listy, to należy niezwłocznie poinformować lekarza prowadzącego. Wszystko po to, aby zwiększyć bezpieczeństwo terapii i ograniczyć ryzyko występowania poważnych działań niepożądanych.

Kiedy zachować szczególną ostrożność stosując Fenactil?

W określonych przypadkach należy zachować szczególne środki ostrożności w trakcie stosowania leku Fenactil. Każdy pacjent powinien podlegać indywidualnej diagnozie. 

 

Szczególnej uwagi wymagają osoby, u których występują takie stany lub choroby jak:

• podeszły wiek (powyżej 65 lat), zwłaszcza w przypadku narażenia organizmu na wysokie lub niskie temperatury;
• padaczka lub skłonność do drgawek;
• schizofrenia (ze względu na możliwą opóźnioną reakcję leku);
• choroby serca;
• niedożywienie;
• zaburzenia elektrolitów we krwi;
• nadużywanie alkoholu;
• przyjmowanie innych leków wydłużających odstęp QT;
• depresja jako jedyny objaw choroby (wówczas leku Fenactil nie stosuje się jako jedynego w terapii).

 

Należy skrupulatnie obserwować reakcję organizmu na leczenie, ponieważ podczas przyjmowania preparatu Fenactil mogą wystąpić:

• arytmia komorowa;
• gorączka o niewyjaśnionej przyczynie;
• ostry zespół odstawienia (przy nagłym przerwaniu leczenia);
• przebarwienia skóry;
• zabarwienie moczu na kolor od różowego do pomarańczowego.

 

W powyższych sytuacjach należy skontaktować się z lekarzem. Podczas leczenia warto unikać przebywania na słońcu oraz opalania się, w tym w solarium, ze względu na ryzyko pojawienia się uczulenia na światło słoneczne i promieniowanie UV. Wszelkie wątpliwości trzeba omówić z lekarzem prowadzącym, a następnie terapię prowadzić zgodnie z jego wskazówkami. W ten sposób zwiększa się skuteczność leczenia i zmniejsza ryzyko skutków ubocznych.

Z czym nie łączyć leku Fenactil?

Pacjent ma obowiązek poinformowania lekarza o wszystkich lekach stosowanych obecnie lub w niedalekiej przeszłości. Jest to związane z tym, że preparat Fenactil może wchodzić w interakcje z innymi lekami, wzajemnie zmieniając swoje działanie lub powodując skutki uboczne. 

 

Szczególnej uwagi wymagają takie środki farmakologiczne jak:

• inne leki przeciwpsychotyczne;
• barbiturany (stosowane w leczeniu bezsenności i padaczki);
• leki uspokajające;
• leki alkalizujące (leki zobojętniające nadmiar kwasu solnego w żołądku);
• leki przeciwcholinergiczne (stosowane w leczeniu astmy oskrzelowej i stanach skurczowych przewodu pokarmowego);
• leki obniżające ciśnienie krwi (np.: alfa-adrenolityki, propranolol, guanetydyna, klonidyna);
• leki przeciwcukrzycowe;
• leki stosowane w leczeniu choroby Parkinsona (np. lewodopa);
• leki zawierające lit (stosowane w leczeniu depresji);
• leki przeciwdepresyjne;
• niektóre leki przeciwarytmiczne;
• leki mielosupresyjne (np.: niektóre antybiotyki i leki przeciwnowotworowe, karbamazepina);
• fenobarbital (stosowany w leczeniu padaczki);
• amfetamina (narkotyk);
• deferoksamina (stosowana w leczeniu przedawkowania żelaza).

 

Wszystkie te substancje wymieniono w ulotce dołączonej do opakowania. O możliwości jednoczesnego stosowania dowolnego preparatu z lekiem Fenactil decyduje lekarz prowadzący. Należy postępować zgodnie z jego wskazaniami, aby zmniejszyć ryzyko niekorzystnych interakcji pomiędzy substancjami czynnymi.

Fenactil – skład leku

Podstawowy składnik leku Fenactil to substancja czynna chloropromazyny chlorowodorek. Pozostałe składniki pomocnicze to: wyciąg z tymianku płynny, glicerol E422, etanol 95%, kwas cytrynowy jednowodny E330, metylu parahydroksybenzoesan E218, sacharoza, propylu parahydroksybenzoesan E216, woda oczyszczona.

Pytania pacjentów o lek (FAQ)