Amaryl

Dostępność	na receptę
Wskazania	leczenie cukrzycy typu 2, gdy za pomocą diety, ćwiczeń fizycznych i zmniejszenia masy ciała nie można wyrównać stężenia glukozy we krwi; może być stosowany w leczeniu skojarzonym z metforminą lub insuliną
Postać	tabletki
Dawka	1 mg, 2 mg, 3 mg, 4 mg
Substancja czynna	Glimepiridum (glimepiryd)
Ulotka do pobrania	Amaryl 1 - ulotka

W jakich przypadkach stosuje się lek Amaryl?

Lek Amaryl stosuje się w leczeniu cukrzycy typu 2, gdy metody niefarmakologiczne nie przynoszą oczekiwanych rezultatów. Wskazaniem do jego wdrożenia jest sytuacja, w której odpowiednio zbilansowana dieta, regularna aktywność fizyczna oraz redukcja masy ciała okazują się niewystarczające do uzyskania prawidłowego stężenia glukozy we krwi.

W zależności od indywidualnych potrzeb pacjenta oraz stopnia zaawansowania choroby, terapia lekiem Amaryl może być prowadzona jako jedyny stosowany środek (monoterapia).

W określonych przypadkach klinicznych, gdy monoterapia nie pozwala na osiągnięcie docelowych wartości glikemii, lek może być również stosowany w leczeniu skojarzonym. Terapia taka polega na jednoczesnym podawaniu leku Amaryl z metforminą lub z insuliną w celu zintensyfikowania działania hipoglikemizującego. Ostateczną decyzję o sposobie leczenia podejmuje lekarz prowadzący.

Jak działa lek Amaryl i jaki jest jego mechanizm?

Działanie leku Amaryl, którego substancją czynną jest glimepiryd, polega przede wszystkim na stymulowaniu komórek beta trzustki do uwalniania insuliny. Mechanizm ten opiera się na zwiększeniu wrażliwości tych komórek na fizjologiczny bodziec, jakim jest wzrost stężenia glukozy we krwi po posiłku. W rezultacie organizm efektywniej wykorzystuje własne zasoby insuliny do regulacji poziomu cukru.

Na poziomie komórkowym glimepiryd oddziałuje na błonę komórek beta. Zamyka w niej ATP-zależne kanały potasowe, co prowadzi do depolaryzacji błony i skutkuje otwarciem kanałów wapniowych. Zwiększony napływ jonów wapnia do wnętrza komórki jest bezpośrednim sygnałem, który pobudza proces wydzielania zgromadzonej w niej insuliny do krwiobiegu.

Glimepiryd wykazuje również działanie pozatrzustkowe. Zwiększa wrażliwość tkanek obwodowych, takich jak mięśnie i tkanka tłuszczowa, na działanie insuliny, co ułatwia transport glukozy do komórek. Dodatkowo substancja ta hamuje proces wytwarzania glukozy w wątrobie oraz zmniejsza wychwyt insuliny przez ten narząd.

Jaki jest skład leku Amaryl?

Substancją czynną leku Amaryl jest glimepiryd (łac. Glimepiridum). Stosowanie leku jest przeciwwskazane w przypadku uczulenia na glimepiryd, inne pochodne sulfonylomocznika (np. glibenklamid), sulfonamidy lub którykolwiek z pozostałych składników pomocniczych leku.

Lek nie jest przeznaczony do leczenia cukrzycy insulinozależnej (cukrzyca typu 1), ponieważ mechanizm jego działania opiera się na stymulacji własnego wydzielania insuliny, co u tych pacjentów jest niemożliwe.

Innymi stanami klinicznymi wykluczającymi stosowanie leku Amaryl są: kwasica ketonowa, śpiączka cukrzycowa, ciężkie zaburzenia czynności nerek oraz ciężkie zaburzenia czynności wątroby.

Dostępność

Lek Amaryl jest dostępny wyłącznie na receptę lekarską (Rx). Nie można go kupić bez recepty.

Jak prawidłowo dawkować i przyjmować lek Amaryl?

Dawkowanie leku Amaryl jest ustalane indywidualnie przez lekarza, a dawka początkowa u dorosłych wynosi zazwyczaj 1 mg raz na dobę. W zależności od reakcji organizmu na leczenie specjalista może stopniowo, w odstępach 1–2 tygodniowych, zwiększać dawkę do 2 mg, 3 mg lub 4 mg na dobę. Maksymalna dawka dobowa to 6 mg.

Lek należy przyjmować doustnie, tuż przed lub w trakcie pierwszego głównego posiłku dnia (zazwyczaj śniadania). Tabletkę należy połykać w całości, bez rozgryzania lub żucia, popijając płynem. Tabletki można podzielić na dwie równe dawki wzdłuż linii podziału.

Leczenie może być prowadzone w skojarzeniu z metforminą lub insuliną. U pacjentów w podeszłym wieku stosuje się dawkowanie jak u dorosłych, jednak z zachowaniem ostrożności. Nie zaleca się stosowania leku u osób poniżej 18. roku życia z powodu ograniczonych danych dotyczących tej grupy wiekowej.

Kiedy nie należy stosować leku Amaryl?

Leku Amaryl nie należy stosować w następujących przypadkach:

• uczulenie na glimepiryd, inne pochodne sulfonylomocznika (np. glibenklamid), sulfonamidy lub którykolwiek ze składników pomocniczych preparatu;
• cukrzyca insulinozależna (cukrzyca typu 1);
• kwasica ketonowa;
• śpiączka cukrzycowa;
• ciężkie zaburzenia czynności nerek;
• ciężkie zaburzenia czynności wątroby.

W przypadku jakichkolwiek wątpliwości przed zastosowaniem leku należy skontaktować się z lekarzem lub farmaceutą.

Jakie specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczą stosowania leku Amaryl?

Stosowanie leku Amaryl wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia hipoglikemii, czyli zbyt niskiego stężenia cukru we krwi. Ryzyko to wzrasta zwłaszcza w przypadku nieregularnego spożywania posiłków, pomijania ich, zmiany diety, a także przy nadmiernym wysiłku fizycznym lub spożywaniu alkoholu.

W wyjątkowych sytuacjach o dużym nasileniu stresu, takich jak uraz, operacja czy zakażenie przebiegające z gorączką, może zaistnieć konieczność tymczasowej zmiany leczenia na insulinę. Należy również zachować ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby.

Szczególne grupy pacjentów, takie jak osoby z niedoborem enzymu dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (G6PD), mogą być narażone na wystąpienie niedokrwistości hemolitycznej. Ponadto lek zawiera laktozę, dlatego nie powinien być stosowany przez pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją niektórych cukrów. Wszelkie wątpliwości należy omówić z lekarzem lub farmaceutą.

Czy Amaryl wchodzi w interakcje z innymi lekami lub żywnością?

Amaryl może wchodzić w interakcje z innymi lekami, wpływając na poziom glukozy we krwi. Wszelkie przyjmowane lub planowane leki należy zgłosić lekarzowi, który może dostosować dawkowanie.

Leki nasilające działanie leku Amaryl i zwiększające ryzyko hipoglikemii: insulina i inne doustne leki przeciwcukrzycowe (np. metformina), niektóre leki przeciwbólowe i przeciwzapalne (fenylbutazon, azopropazon, oksyfenbutazon, leki podobne do kwasu acetylosalicylowego), sulfonamidy o przedłużonym działaniu, niektóre antybiotyki (tetracykliny, chloramfenikol, flukonazol, mikonazol, chinolony, klarytromycyna), leki przeciwzakrzepowe (pochodne kumaryny, np. warfaryna), sterydy anaboliczne, leki stosowane w terapii uzupełniającej męskie hormony płciowe, niektóre leki przeciwdepresyjne (fluoksetyna, inhibitory MAO), fibraty, inhibitory ACE, dyzopiramid, allopurinol, probenecyd, sulfinpirazon, cyklofosfamidy, ifosfamidy, trofosfamidy, fenfluramina, pentoksyfilina (w dużych dawkach dożylnie), trytokwalina, sympatykolityki, fenyramidol oraz guanetydyna.

Leki osłabiające działanie leku Amaryl i zwiększające ryzyko hiperglikemii: estrogeny i progestageny, diuretyki i saluretyki, lewotyroksyna, glikokortykosteroidy, chlorpromazyna i pochodne fenotiazyny, adrenalina i sympatykomimetyki, kwas nikotynowy i jego pochodne, środki przeczyszczające (przy długotrwałym stosowaniu), fenytoina, barbiturany, acetazolamid, diazoksyd, ryfampicyna oraz glukagon.

Leki mogące zarówno nasilić, jak i osłabić działanie leku Amaryl: antagoniści receptora H2 (leki stosowane w leczeniu wrzodów żołądka), leki blokujące receptory beta-adrenergiczne, klonidyna i rezerpina. Leki te mogą również maskować objawy hipoglikemii — należy zachować szczególną ostrożność.

Amaryl może nasilać lub osłabiać działanie leków przeciwzakrzepowych (pochodnych kumaryny, np. warfaryny).

Kolesewelam wiąże się z lekiem Amaryl i zmniejsza jego wchłanianie z przewodu pokarmowego. Lek Amaryl należy przyjmować co najmniej 4 godziny przed zastosowaniem kolesewelamu.

Czy można stosować Amaryl w okresie ciąży i karmienia piersią?

Nie należy stosować leku Amaryl w okresie ciąży. Pacjentka, która jest w ciąży lub ją planuje, powinna niezwłocznie poinformować o tym lekarza. W takiej sytuacji konieczna jest zmiana sposobu leczenia cukrzycy i wdrożenie insulinoterapii w celu zapewnienia prawidłowej kontroli glikemii.

Stosowanie leku Amaryl podczas karmienia piersią nie jest zalecane. Substancja czynna leku może przenikać do mleka kobiecego. Istnieje ryzyko, że spożycie leku wraz z mlekiem matki mogłoby spowodować u noworodka hipoglikemię, czyli niebezpieczny spadek stężenia cukru we krwi. W przypadku konieczności leczenia w okresie laktacji należy skonsultować się z lekarzem w celu omówienia alternatywnych metod terapii.

Jakie mogą być działania niepożądane po zastosowaniu leku Amaryl?

Należy natychmiast zwrócić się do lekarza, jeśli wystąpią:

• reakcje alergiczne (w tym zapalenie naczyń krwionośnych z wysypką) mogące przerodzić się w ciężkie reakcje z dusznością, spadkiem ciśnienia tętniczego lub wstrząsem;
• zaburzenia czynności wątroby: zażółcenie skóry i oczu (żółtaczka), zaburzenia przepływu żółci (cholestaza), zapalenie lub niewydolność wątroby;
• alergia skóry ze świądem, wysypką lub pokrzywką, zwłaszcza gdy towarzyszą jej trudności z połykaniem lub oddychaniem, obrzęk warg, gardła lub języka;
• ciężka hipoglikemia: utrata przytomności, napady drgawek lub śpiączka.

Rzadko (nie częściej niż u 1 na 1 000 pacjentów):

• hipoglikemia (zbyt niskie stężenie glukozy we krwi);
• zmniejszenie liczby płytek krwi (małopłytkowość) — zwiększa ryzyko krwawienia lub powstawania sińców;
• zmniejszenie liczby białych krwinek (leukopenia, granulocytopenia, agranulocytoza) — zwiększa ryzyko zakażeń;
• zmniejszenie liczby czerwonych krwinek (erytropenia, niedokrwistość hemolityczna) — może powodować bladość skóry i osłabienie;
• zmniejszenie liczby wszystkich komórek krwi (pancytopenia).

Bardzo rzadko (nie częściej niż u 1 na 10 000 pacjentów):

• ciężkie reakcje alergiczne z dusznością, spadkiem ciśnienia tętniczego i wstrząsem;
• zaburzenia czynności wątroby (żółtaczka, cholestaza, zapalenie lub niewydolność wątroby);
• nudności, wymioty, biegunka, wzdęcia, dyskomfort w jamie brzusznej, ból brzucha.

Częstość nieznana:

• ciężka hipoglikemia z utratą przytomności, napadami drgawek lub śpiączką;
• zaburzenia smaku, łysienie;
• przemijające zaburzenia widzenia (szczególnie na początku leczenia);
• zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych;
• nadwrażliwość skóry (świąd, wysypka, pokrzywka, nadwrażliwość na światło);
• nadwrażliwość krzyżowa na pochodne sulfonylomocznika lub sulfonamidy;
• zwiększenie masy ciała;
• zmniejszone stężenie sodu we krwi, alergiczne zapalenie naczyń krwionośnych;
• znaczne zmniejszenie liczby płytek krwi (poniżej 10 000/μl), plamica małopłytkowa.

W przypadku zaobserwowania jakichkolwiek niepokojących objawów należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

Czy stosowanie leku Amaryl wpływa na zdolność prowadzenia pojazdów?

Stosowanie leku Amaryl może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów, ponieważ zdolność do koncentracji lub szybkiej reakcji bywa zaburzona. Przyczyną tych zaburzeń może być zarówno zbyt niskie (hipoglikemia), jak i zbyt wysokie (hiperglikemia) stężenie cukru we krwi.

Z tego powodu należy zachować szczególną ostrożność podczas prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Jest to szczególnie istotne w sytuacjach, gdy epizody hipoglikemii występują często lub gdy jej objawy ostrzegawcze są osłabione bądź nie występują wcale.

Przed rozpoczęciem prowadzenia pojazdów należy skonsultować się z lekarzem, aby ocenić indywidualne ryzyko i ustalić, czy wykonywanie tych czynności jest w danym przypadku wskazane.

Co zrobić w przypadku pominięcia lub przedawkowania dawki leku Amaryl?

W przypadku pominięcia dawki nie należy przyjmować dawki podwójnej — kolejną dawkę trzeba przyjąć o zwykłej porze.

Zastosowanie zbyt dużej liczby tabletek jest niebezpieczne i grozi hipoglikemią. Należy natychmiast spożyć wystarczającą ilość cukru (np. kostki cukru, słodki sok, posłodzoną herbatę) i jak najszybciej poinformować lekarza. Osobom nieprzytomnym nie wolno podawać pożywienia ani napojów. W razie utraty przytomności lub ciężkich objawów neurologicznych konieczna jest natychmiastowa pomoc lekarska i hospitalizacja. Hipoglikemia wywołana przedawkowaniem może być długotrwała — pacjent powinien pozostawać pod kontrolą lekarza do czasu ustąpienia zagrożenia.

Refundacja i odpłatność

Lek Amaryl jest objęty refundacją. W zależności od wskazań lekarskich, pacjentowi mogą przysługiwać następujące poziomy odpłatności:

• R (Ryczałt): Pacjent wnosi opłatę ryczałtową.
• S (Senior): Pacjenci powyżej 65. roku życia, spełniający kryteria refundacyjne, mogą otrzymać lek bezpłatnie.
• 100%: Pacjent pokrywa pełny koszt leku w przypadku braku wskazań do refundacji.

Ostateczny poziom odpłatności jest określany przez lekarza na recepcie.

Zamienniki leku Amaryl

Dostępne są inne preparaty zawierające tę samą substancję czynną (glimepiryd). Przykładowe zamienniki to:

• Symglic
• Glibetic
• GlimeHexal

O możliwość zastosowania zamiennika należy zapytać lekarza lub farmaceutę.

Kto jest producentem i podmiotem odpowiedzialnym za lek Amaryl?

Podmiotem odpowiedzialnym za lek Amaryl jest Sanofi-Aventis Deutschland GmbH z siedzibą we Frankfurcie nad Menem (Niemcy). Wytwórcami preparatu są Sanofi S.r.l. (Włochy) oraz Sanofi Winthrop Industrie (Francja). Przedstawicielem podmiotu odpowiedzialnego w Polsce jest Sanofi Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie.

Jak prawidłowo przechowywać lek Amaryl?

Lek Amaryl należy przechowywać w miejscu, które jest niewidoczne i niedostępne dla dzieci, aby zapobiec przypadkowemu spożyciu. Istotne jest również zapewnienie odpowiednich warunków termicznych – preparat nie powinien być przechowywany w temperaturze przekraczającej 30°C. Przegrzanie leku może negatywnie wpłynąć na jego stabilność i skuteczność.

Należy bezwzględnie przestrzegać terminu ważności umieszczonego na opakowaniu. Stosowanie leku Amaryl po upływie tej daty jest niedozwolone. Okres ważności leku wynosi 3 lata od daty produkcji.

W przypadku jakichkolwiek wątpliwości dotyczących sposobu przechowywania preparatu, zaleca się konsultację z farmaceutą.

Czy można pić alkohol podczas stosowania Amaryl?

Spożycie alkoholu podczas terapii lekiem Amaryl może w nieprzewidywalny sposób nasilić lub osłabić jego działanie, prowadząc zarówno do hipoglikemii (zbyt niskie stężenie cukru we krwi), jak i hiperglikemii (zbyt wysokie stężenie cukru we krwi).

Ryzyko zaburzeń kontroli glikemii jest szczególnie wysokie przy jednoczesnym spożyciu alkoholu i pomijaniu posiłków. Na destabilizację stężenia glukozy wpływają również nieregularne posiłki, nagła zmiana diety i nadmierny wysiłek fizyczny. Wszelkie wątpliwości dotyczące spożywania alkoholu w trakcie leczenia należy omówić z lekarzem prowadzącym.

Kiedy nie stosować Amaryl?

Leku Amaryl nie należy stosować, jeśli u pacjenta stwierdzono:

• uczulenie na glimepiryd, inne pochodne sulfonylomocznika (np. glibenklamid), sulfonamidy lub którykolwiek ze składników leku;
• cukrzycę insulinozależną (typ 1);
• kwasicę ketonową lub śpiączkę cukrzycową;
• ciężkie zaburzenia czynności nerek lub wątroby.

O ewentualnych przeciwwskazaniach zawsze decyduje lekarz na podstawie oceny stanu zdrowia pacjenta.

Najczęstsze pytania o Amaryl (FAQ)

Opis ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem lub farmaceutą. Przed zastosowaniem leku zapoznaj się z ulotką dołączoną do opakowania.